काठमाडौं– काठमाडौं महानगरपालिकाको मेयर पदमा बालेन शाहले वैशाख ११ गते नै स्वतन्त्र उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन्। उनले आइतबार निर्वाचन अधिकृतको कार्यालय पुगेर उम्मेदवारी दर्ता गराएका हुन्।

गायकको पृष्ठभूमिबाट आएका बालेन पेसाले इञ्जिनियर हुन्। सामाजिक सञ्जालमा राम्रो प्रशंसक पाएका उनी अहिलेको स्थानीय तहको चुनावमा काठमाडौंको मेयरका लागि लड्दै छन्।

उनले मेयर पदमा उम्मेदवारी दिने घोषणासँगै थप चर्चामा आएका थिए। आज उनले उम्मेदवारी दर्ता गराउँदा पनि उनको चर्चा यत्तिकै देखिएको छ।

को हुन् त बालेन?
पेसाले इञ्जिनियर र रुचिले गायक रहेका उनी राजनीतिमा हेलिन लागेका हुन्। उनले स्वतन्त्र उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन्। काठमाडौंको गौरीगाउँमा जन्मिएका बालेनले संगीत क्षेत्रमा बाल्यकालबाटै प्रवेश गरे। ९ कक्षामा हुँदा उनले ‘सडक बालक’बोलको गीत लेखेका थिए।

स्नातकमा पढ्दा मात्र उक्त गीत सार्वजनिक गरे। सडकमा बस्ने बालबालिकाप्रति हुने विभेद र सामाजिक असमानता उनले गीतमा प्रस्तुत गरेका छन्। त्यसपछि, ‘आम नेपाली बुबा’, ‘प्रहरी प्रतिकार’, ‘नेपाल हाँसेको’जस्ता गीत निकाले, जसमा देशको सामाजिक र राजनीतिक अवस्थाको चित्रण गरिएको छ।

बालेनले केही महिनाअघि मेयरमा उठ्ने घोषणा गरेदेखि नै यी गीतहरु चर्चामा छन्। बालेनलाई लिएर सामाजिक सञ्जालमा ‘भोटफरबालेन’ र ‘बालेनफरमेयर’जस्ता ह्यासट्याग चलिरहेका छन्।

‘मलाई मेयर बन्ने सोच ब्याचलर्स पढ्दादेखि नै आएको थियो,’ बालेन भन्छन्, ‘म काठमाडौंको मतदाता भएकाले काठमाडौंबाटै मेयरमा उठ्न लागेको हुँ। ७५३ स्थानीय तहमा ७० जना युवा उठ्ने हो भने क्रान्ति आउँछ। त्यही क्रान्तिको लागि मैले काठमाडौंको मेयरमा उठेको हुँ।’

र्‍यापर बालेनलाई चिनाउने उनको जीवनको पाटो हो। उनले इन्जिनियरिङमा स्नातकोत्तर गरेका छन्। आफू ६५ जिल्ला पुगेर विभिन्न योजनादेखि संरचना डिजाइनसम्मको काम गरिसकेको उनी बताउँछन्। २०७२ सालको भूकम्पपछि उनले उद्धार, राहत वितरण र पुनःनिर्माणको काम गरेका थिए।

आफूले अहिलेसम्म गरेको कामको अनुभव र देखेको राजनीतिक र सामाजिक परिस्थितिका कारण मेयर भएर विकासका काम गर्ने सोच बनाएको उनी बताउँछन्।

बालेन भन्छन्, ‘हामी युवा भनेको जोस मात्रै होइन्, अध्ययन हो, अनुभव हो। हामीमाथि त्यत्तिकै भरोसा गर्न म भन्दिनँ। सक्षम लाग्छ भने भोट दिने हो, जबर्जस्ती भोट दिनुपर्छ भन्ने छैन।’

बालेन राजनीतिमा नयाँ हुन्, तर काँचा होइनन्। इन्जिनियरिङ पढ्दा ताका नै उनले विद्यार्थी राजनीतिलाई नजिकबाट नियाल्ने मौका पाएका थिए। उनी भन्छन्, ‘इन्जिनियरिङमा अलिअलि राजनीति गरेको पनि थिएँ। त्यहाँ राम्रो गर्नेलाई दबाब आउँछ। देशको जस्तै अवस्था त्यहाँ पनि छ।’

३३ वर्षीय बालेन आफूलाई राजनीतिभन्दा बाहेकबाट भएको आम्दानीबाटै पर्याप्त पुग्ने हुनाले सेवाको भावनाले यो क्षेत्रमा लाग्न लागेको बताउँछन्। ‘मेरो दायाँबायाँ हिँड्दा पैसा आउँछ,’ बालेन भन्छन्, ‘मलाई पैसा कमाउन समस्या छैन। कामदेखि गायन सबैतिरबाट पैसा आउँछ। नाम दाम दुवै छ। सबैथोक भएको मान्छे राजनीतिमा आउने होइन र? हाम्रो देशमा अन्तिममा केही नहुँदा राजनीतिमा आउने भन्ने छ। तर, म सबैथोक भएकाले राजनीतिमा आएको हुँ।’

बालेन थप्छन्, ‘विनोद चौधरीजस्ता मान्छे पैसा कमाएपछि नाम कमाउन राजनीतिमा आएका छन्। मैले त दाम र नाम दुवै कमाएको छु। युवा हुँ, डिग्री छ। ६५ जिल्लामा काम गरेको अनुभव बटुलेको छु। देशको राजनीति र समाज बुझेको छु। मलाई लाग्छ, म आफूले उम्मेदवारी दिएको पदका लागि सक्षम छु।’

बालेनले केही दिनअघि आफ्नो प्रतिबद्धता पत्र पनि सार्वजनिक गरेका छन्। उक्त पत्रमा उनले २८ बुँदा समेटेका छन्। उनले यो पत्रमा काठमाडौं महानगरपालिकाका सामुदायिक विद्यालयको पूर्वाधार, गुणस्तर र वातावरणमा सुधार गरी प्राविधिक शिक्षामा जोड दिने बताएका छन्।

स्वास्थ्य क्षेत्रमा शाहले प्रत्येक वडामा योग्य चिकित्सक, नर्सिङ प्रोफेसनल, फार्मासिस्ट र नियमित स्वास्थ्य जाँचका लागि डायग्नोस्टिक ल्याबसहितको स्वास्थ्य क्लिनिक सुरुवात गरिने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन्।

काठमाडौं महानगरपालिकाको स्वामित्वमा पूर्ण सुविधायुक्त एम्बुलेन्स सेवाहरू सुचारु गर्ने र ७० वर्ष माथिका वृद्धवृद्धाको घरमै निःशुल्क स्वास्थ्य परीक्षण गरिने उनले बताएका छन्।

त्यसैगरी, शाहले शाहले सांस्कृतिक महत्त्वका सम्पदा क्षेत्रका लागि उपभोक्ता समितिमार्फत निर्माण तथा पुनर्निर्माणका कार्य गरिने बताएका छन्। साथै, सार्वजनिक तथा महानगरीय यातायात व्यवस्थित गरिने उनको भनाइ छ।

शतप्रतिशत विद्युतीय सार्वजनिक यातायातको थालनी गरिने उनले बताएका छन्।